CHẠY THEO BẰNG CẤP SAO GỌI LÀ “VẤN NẠN”?
Nói gì thì nói, trong xã hội ta hiện nay, bằng cấp vẫn là một thang giá trị để đánh giá trình độ học vấn, qua đó phản ánh năng lực, là một tiêu chí để tìm việc làm. Có mấy người tự giới thiệu mình có khả năng này khác rồi được nhận vào làm việc mà không cần xem xét đến bằng cấp? Hay có mấy người chấp nhận tốn tiền đi học để cho biết mà không cần lấy bằng?... Nói vậy để thấy rằng bằng cấp là một phần của cuộc sống, là một trong những mục tiêu quan trọng mà mỗi người – nhất là thanh niên – luôn hướng tới. Tức là, bằng cấp là mục tiêu của mỗi cá nhân mà cũng là yêu cầu của xã hội – cụ thể là của người sử dụng lao động.
Vì vậy, phải phân biệt bằng cấp thông qua con đường học vấn nghiêm túc với việc chạy theo bằng cấp bằng mọi giá. Không ít người phản nhà, cầm ruộng, bản thân đi làm thuê để cho con em đi học, nếu không lấy được bằng cấp thì không thể coi là đạt được mục đích. Một số người khác trong lúc đi học còn phải làm việc vất vả, cũng chỉ mong cuối cùng lấy được tấm bằng để tìm được công việc tốt hơn, có thu nhập cao hơn. Như vậy cả bản thân người học và phụ huynh của họ đều phải nỗ lực, phấn đấu, để đạt được kết quả tích cực trong học tập, thể hiện qua tấm bằng.
Ngược lại, ta phải phê phán, lên án những người không học có được tấm bằng mà không học tập nghiêm túc. Họ dùng tiền thuê người đi học, thuê người làm luận văn, luận án, để “chung chi” cho một số giáo viên làm ngơ “cho qua”; họ dùng quyền lực để tạo áp lực cho giáo viên, cho nhà trường mà lấy điểm; họ lợi dụng tâm lý “thôi kệ” của một số cá nhân trong ngành giáo dục để đi từng bước một rồi lấy tấm bằng mà không cần nỗ lực học tập thực sự… Những người này có bằng thật nhưng học giả. Thậm chí có người còn dùng tiền mua bằng giả.
Thật khó có lý do để bảo rằng chạy theo bằng cấp là “vấn nạn”. Những người chạy tìm tấm bằng nhưng qua nỗ lực học tập thì nên động viên, khuyến khích học. Chỉ những người chạy theo bằng cấp mà không qua học hành nghiêm túc mới đáng bị lên án; hành vi đó mới đáng coi là vấn nạn.
Cũng phải nói thêm rằng, nỗ lực học tập để có tấm bằng thì không nên quan trọng đó là bằng gì, trung cấp, cao đẳng, đại học, thạc sĩ, tiến sĩ… Tuỳ theo năng lực và điều kiện của từng người, từng lúc mà phấn đấu lấy tấm bằng cho phù hợp. Người có năng lực vừa phải, điều kiện gia đình khó khăn thì nên tập trung lấy tấm bằng nghề để nhanh đi làm, có thu nhập trang trải cuộc sống, nếu lại cố lấy cho được bằng đại học thì mới là không nên. Cũng như vậy, người đã có bằng đại học, đã đi làm nhưng muốn tranh chức quyền, cố “chạy” để được học cao hơn vừa tốn tiền bạc của nhà nước mà còn làm nội bộ cơ quan bất ổn, thì rõ là không nên…Tóm lại, bằng cấp là một trong những thước đo học vấn. Có bằng cấp mà có học vấn thực chất thì nên xem là điều tích cực, không chỉ cho cá nhân đó mà còn cho xã hội. Còn ngược lại, có bằng mà không thông qua học hành nghiêm túc thì chỉ tạo ra giá trị học vấn ảo, sẽ gây tác hại không chỉ cho bản thân mà cho cả xã hội.
Nói gì thì nói, trong xã hội ta hiện nay, bằng cấp vẫn là một thang giá trị để đánh giá trình độ học vấn, qua đó phản ánh năng lực, là một tiêu chí để tìm việc làm. Có mấy người tự giới thiệu mình có khả năng này khác rồi được nhận vào làm việc mà không cần xem xét đến bằng cấp? Hay có mấy người chấp nhận tốn tiền đi học để cho biết mà không cần lấy bằng?... Nói vậy để thấy rằng bằng cấp là một phần của cuộc sống, là một trong những mục tiêu quan trọng mà mỗi người – nhất là thanh niên – luôn hướng tới. Tức là, bằng cấp là mục tiêu của mỗi cá nhân mà cũng là yêu cầu của xã hội – cụ thể là của người sử dụng lao động.
Vì vậy, phải phân biệt bằng cấp thông qua con đường học vấn nghiêm túc với việc chạy theo bằng cấp bằng mọi giá. Không ít người phản nhà, cầm ruộng, bản thân đi làm thuê để cho con em đi học, nếu không lấy được bằng cấp thì không thể coi là đạt được mục đích. Một số người khác trong lúc đi học còn phải làm việc vất vả, cũng chỉ mong cuối cùng lấy được tấm bằng để tìm được công việc tốt hơn, có thu nhập cao hơn. Như vậy cả bản thân người học và phụ huynh của họ đều phải nỗ lực, phấn đấu, để đạt được kết quả tích cực trong học tập, thể hiện qua tấm bằng.
Ngược lại, ta phải phê phán, lên án những người không học có được tấm bằng mà không học tập nghiêm túc. Họ dùng tiền thuê người đi học, thuê người làm luận văn, luận án, để “chung chi” cho một số giáo viên làm ngơ “cho qua”; họ dùng quyền lực để tạo áp lực cho giáo viên, cho nhà trường mà lấy điểm; họ lợi dụng tâm lý “thôi kệ” của một số cá nhân trong ngành giáo dục để đi từng bước một rồi lấy tấm bằng mà không cần nỗ lực học tập thực sự… Những người này có bằng thật nhưng học giả. Thậm chí có người còn dùng tiền mua bằng giả.
Thật khó có lý do để bảo rằng chạy theo bằng cấp là “vấn nạn”. Những người chạy tìm tấm bằng nhưng qua nỗ lực học tập thì nên động viên, khuyến khích học. Chỉ những người chạy theo bằng cấp mà không qua học hành nghiêm túc mới đáng bị lên án; hành vi đó mới đáng coi là vấn nạn.
Cũng phải nói thêm rằng, nỗ lực học tập để có tấm bằng thì không nên quan trọng đó là bằng gì, trung cấp, cao đẳng, đại học, thạc sĩ, tiến sĩ… Tuỳ theo năng lực và điều kiện của từng người, từng lúc mà phấn đấu lấy tấm bằng cho phù hợp. Người có năng lực vừa phải, điều kiện gia đình khó khăn thì nên tập trung lấy tấm bằng nghề để nhanh đi làm, có thu nhập trang trải cuộc sống, nếu lại cố lấy cho được bằng đại học thì mới là không nên. Cũng như vậy, người đã có bằng đại học, đã đi làm nhưng muốn tranh chức quyền, cố “chạy” để được học cao hơn vừa tốn tiền bạc của nhà nước mà còn làm nội bộ cơ quan bất ổn, thì rõ là không nên…Tóm lại, bằng cấp là một trong những thước đo học vấn. Có bằng cấp mà có học vấn thực chất thì nên xem là điều tích cực, không chỉ cho cá nhân đó mà còn cho xã hội. Còn ngược lại, có bằng mà không thông qua học hành nghiêm túc thì chỉ tạo ra giá trị học vấn ảo, sẽ gây tác hại không chỉ cho bản thân mà cho cả xã hội.
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét